Odun Dışı Orman Ürünlerinde Rekor: Türkiye Ekonomisine 13 Milyar Liralık Yeşil Katkı

Türkiye, sadece kerestesiyle değil, doğasının sunduğu tıbbi ve aromatik bitkilerle de dünya pazarında "yeşil gücünü" perçinliyor. Orman Genel Müdürlüğü’nün koordinasyonunda son 20 yılda gerçekleştirilen planlı çalışmalar, odun dışı orman ürünlerini Türkiye’nin en önemli ekonomik kalemlerinden biri haline getirdi. Üretim miktarını yaklaşık 10 kat artıran Türkiye, 2025 yılı verileriyle 314 bin tonluk üretime ulaşarak kırsal kalkınmanın temellerini sağlamlaştırdı. Bu devasa üretim, orman köylüsünün cebine 1,5 milyar TL, ülke ekonomisine ise 13 milyar TL değerinde doğrudan katkı sağladı.

Defne Eylem Planı İle Gelen Dünya Liderliği

Türkiye’nin bu alandaki en büyük başarı hikayelerinden biri, hiç şüphesiz defne üretimi oldu. 2016 yılında başlatılan I. Defne Eylem Planı ve ardından gelen II. Defne Eylem Planı, sektörü amatör bir uğraş olmaktan çıkarıp profesyonel bir endüstriye dönüştürdü. 2003 yılında yıllık sadece 3 bin 500 ton olan defne üretimi, bugün 47 bin 250 tona ulaşarak katlanarak büyüdü. Bu başarı, Türkiye’yi dünya defne ihracatında da zirveye taşıdı. TÜİK verilerine göre, 2003 yılında 8 milyon dolar olan ihracat geliri, 2025 yılı itibarıyla 60,5 milyon dolarlık rekor bir seviyeye yükseldi. Sadece defne değil, kekik gibi pek çok tıbbi bitkide de Türkiye, dünya piyasalarında belirleyici aktör konumuna yerleşti.

Eğitimli Hasat: Sürdürülebilirlik Vizyonu

Orman Genel Müdürlüğü, üretimi artırmanın anahtarının "doğru teknik" olduğunun bilinciyle, hasat ve toplama süreçlerinde devrim niteliğinde eğitimler başlattı. Defne, kekik, trüf mantarı, meşe palamudu ve sedir mantarı gibi stratejik öneme sahip ürünlerde yaklaşık 10 bin kişi, toplama ve işleme teknikleri konusunda uzmanlaştı. Bu eğitimler, ürünün katma değerini artırırken, orman varlığının da korunmasını sağlıyor. Hasat zamanı ve toplama yöntemleri konusundaki bilinç, ürün kalitesini dünya standartlarının üzerine taşıdı.

Kırsalda Kadın Eli: İstihdamın Gülen Yüzü

Odun dışı orman ürünleri sektörü, sadece ekonomik bir getiri değil, aynı zamanda kırsal bölgelerde kadın istihdamı için hayati bir kaldıraç oldu. Toplama, işleme, kurutma ve ambalajlama gibi titizlik gerektiren süreçlerde kadınların aktif rol alması, kırsal kalkınmanın da anahtarı haline geldi. Sektörde tahmin edilen yaklaşık 30 bin kişilik toplam istihdamın 20 binini kadınların oluşturması, bu alandaki toplumsal faydanın en somut göstergesi olarak öne çıkıyor. Kadınların iş gücüne bu denli yüksek oranda katılımı, aile ekonomilerini güçlendirirken, yerel üretim kültürünün de sürdürülebilirliğini temin ediyor.