Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi, Osmanlı düşünce dünyasının en özgün figürlerinden biri olan Koca Ragıp Paşa’yı; edebiyat, siyaset ve felsefe ilişkisi bağlamında masaya yatırdı. Akademisyenlerin yoğun ilgi gösterdiği çalıştayda, Paşa’nın devlet adamlığı ile şairliğinin nasıl bir potada eridiği ele alındı.

ESKİŞEHİR – Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Konferans Salonu, 7-8 Mayıs tarihlerinde tarihsel bir yolculuğa ev sahipliği yaptı. Dr. Öğr. Üyesi Emrah Gülüm yürütücülüğünde düzenlenen “Edebiyat-Siyaset-Felsefe İlişkisi Bağlamında Koca Ragıp Paşa Çalıştayı”, disiplinler arası bir yaklaşımla Paşa’nın mirasını günümüze taşıdı.

"Marifet İltifata Tabidir"

Çalıştayın açılış konuşmasını yapan Edebiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Fuat Güllüpınar, Koca Ragıp Paşa’nın hem diplomatik hem de sanatsal kimliğinin altını çizdi. Güllüpınar, "Marifet iltifata tabidir" sözüne atıfta bulunarak; liyakat, emek ve bilginin değerini hatırlattı ve Paşa’nın bir sadrazam olmasının ötesinde, önemli bir sanat hamisi olduğunu vurguladı.

Siyasetten Edebiyata Çok Yönlü Bir Portre

Çalıştayda söz alan uzman isimler, Koca Ragıp Paşa’yı farklı perspektiflerden değerlendirdi:

• Siyasi Mizaç: Prof. Dr. Mehmet Mahur Tulum, Paşa’nın siyasi başarısının ardındaki temel sırrı “usul ve suhulet” (yöntem ve yumuşaklık) olarak tanımladı.

• Toplumsal Şairlik: Prof. Dr. Şevkiye Kazan Nas, Paşa’nın dizelerinde sadece bireysel duyguların değil; toplum düzeni, ahlak ve devlet felsefesinin iç içe geçtiğini belirtti.

• Osmanlı Felsefesi: Prof. Dr. Kamil Sarıtaş, "Kapıkulundan felsefeci olmaz" algısının yanlışlığını dile getirerek, Paşa’nın tasavvuf, kelam ve felsefeyi harmanlayan güçlü düşünce dünyasına dikkat çekti.

• Sanat Hamiliği: Prof. Dr. Abdülkadir Erkal, 18. yüzyılda edebiyatın gelişiminde Koca Ragıp Paşa’nın sağladığı "hamilik" sisteminin kritik rolünü anlattı.

Dil ve Edebiyat Söyleşisiyle Devam Etti

Çalıştayın öğleden sonraki oturumları, edebi metinlerin derinlemesine analiz edildiği söyleşilerle devam etti. Gazellerden tematik şiir mecmualarına kadar geniş bir yelpazede yapılan sunumlarda, Paşa’nın şiirlerindeki eleştirel unsurlar incelendi.

Öğrencilerin ve akademik personelin yoğun katılımıyla gerçekleşen etkinlik, soru-cevap bölümünün ardından sona ererken, Eskişehir akademik dünyası için önemli bir kaynak niteliği taşıdı.